Nghiên cứu khoa học: Hiệu quả bôi Capixyl + nhân sâm tương đương minoxidil 3%

Tên tiếng Anh: An Herbal Extract Combination (Biochanin A, Acetyl tetrapeptide-3, and Ginseng Extracts) versus 3% Minoxidil Solution for the Treatment of Androgenetic Alopecia: A 24-week, Prospective, Randomized, Triple-blind, Controlled Trial

Nơi xuất bản: The Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology (J Clin Aesthet Dermatol)

Số xuất bản: 13(10), 32-37

Ngày xuất bản: 01/10/2020 (Epub và bản in tháng 10/2020)

Mã định danh tài liệu DOI: Không có DOI (PMID: 33584955)

Link tài liệu: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7840088/

---

Rụng tóc nội tiết (androgenetic alopecia – AGA) là dạng rụng tóc phổ biến nhất ở cả nam và nữ, khiến tóc mỏng dần và thưa ở vùng đỉnh đầu, vùng trán. Minoxidil là thuốc bôi tiêu chuẩn nhưng có thể gây kích ứng, viêm da tiếp xúc ở một số người. Capixyl là hoạt chất mỹ phẩm kết hợp acetyl tetrapeptide-3 (peptide sinh học) và biochanin A (chiết xuất cỏ ba lá đỏ – red clover), thường xuất hiện trong các serum, tinh chất mọc tóc. Một nghiên cứu ngẫu nhiên, mù ba, có đối chứng kéo dài 24 tuần tại Bệnh viện Chulalongkorn (Thái Lan) cho thấy lotion chứa thành phần Capixyl kết hợp chiết xuất nhân sâm giúp tăng 8,3% số sợi tóc trưởng thành, hiệu quả tương đương dung dịch minoxidil 3% và không ghi nhận phản ứng phụ tại chỗ.

---

Nghiên cứu gồm 32 người (16 nam, 16 nữ), tuổi trung bình 41,3 ± 13,8, bị rụng tóc nội tiết mức độ nhẹ đến trung bình: nam ở giai đoạn Hamilton-Norwood III-IV vùng đỉnh, nữ ở mức Ludwig I-II. Thời gian mắc rụng tóc trung bình khoảng 6,5 năm. Người tham gia không dùng thuốc bôi trị rụng tóc trong 6 tháng trước đó, không dùng finasteride trong 1 năm, dutasteride trong 1,5 năm, không cấy tóc và không dùng dầu gội/thực phẩm bổ sung mọc tóc trong 3 tháng trước nghiên cứu. Phụ nữ mang thai, cho con bú và người có bệnh lý tiểu đường, tự miễn, thiếu hụt dinh dưỡng… bị loại khỏi nghiên cứu.

Đây là thử nghiệm lâm sàng tiến cứu, ngẫu nhiên, mù ba (người tham gia, bác sĩ đánh giá và người phân tích thống kê đều không biết phân nhóm), thực hiện từ tháng 6/2013 đến tháng 5/2014. Người tham gia được chia ngẫu nhiên bằng máy tính vào 2 nhóm, bôi 1 ml mỗi lần, 2 lần/ngày (cách nhau khoảng 12 giờ) lên vùng đỉnh đầu trong 24 tuần:

– Nhóm thảo dược (n=17): lotion chứa acetyl tetrapeptide-3, biochanin A (chiết xuất cỏ ba lá đỏ – bộ đôi hoạt chất của Capixyl), chiết xuất nhân sâm Panax ginseng và tinh dầu xô thơm (Salvia officinalis).

– Nhóm đối chứng (n=15): dung dịch minoxidil 3%.

Hai sản phẩm được đóng trong chai giống hệt nhau. Hiệu quả được đánh giá ở tuần 12 và tuần 24 bằng: ảnh chụp toàn cảnh da đầu do 3 bác sĩ da liễu chấm điểm theo thang 7 mức; đếm số sợi tóc trưởng thành trên 1 cm² (đánh dấu bằng hình xăm mực nhỏ, chụp dermoscopy); chỉ số khối tóc HMI (Hair Mass Index, phản ánh cả mật độ và độ dày sợi tóc) đo bằng thiết bị HairCheck; khảo sát mức độ hài lòng và theo dõi tác dụng phụ (ngứa, viêm da, khô, gàu).

Sau 24 tuần, cả hai nhóm đều cải thiện tóc rõ rệt và có ý nghĩa thống kê so với ban đầu, trong khi khác biệt giữa nhóm Capixyl + nhân sâm và nhóm minoxidil 3% không có ý nghĩa thống kê:

– Mật độ tóc tương đương minoxidil: mức tăng số sợi tóc trưởng thành ở hai nhóm gần như như nhau (8,3% so với 8,7%), không khác biệt có ý nghĩa thống kê ở cả tuần 12 (P=0,370) và tuần 24 (P=0,306). Chỉ số HMI ở nhóm minoxidil tăng nhiều hơn về con số nhưng chênh lệch giữa hai nhóm cũng không có ý nghĩa thống kê (P=0,158).

– Vùng trán và mức độ hài lòng: vùng trán đáp ứng kém hơn vùng đỉnh đầu ở cả hai nhóm (87,5% so với 85%). Mức độ hài lòng của người dùng về mật độ tóc và độ dày sợi tóc ở hai nhóm tương đương nhau (khoảng 69-79%).

– Cơ chế tác động: theo các dữ liệu nghiên cứu trước đó được tác giả dẫn lại, biochanin A giúp ức chế enzyme 5α-reductase (chuyển testosterone thành DHT gây teo nang tóc), acetyl tetrapeptide-3 kích thích tổng hợp chất nền ngoại bào quanh nang tóc giúp tóc bám chắc hơn, cùng với tác dụng giảm vi viêm quanh nang tóc; chiết xuất nhân sâm hỗ trợ tăng sinh tế bào nhú bì.

– Mức độ an toàn: không ghi nhận phản ứng phụ tại chỗ nào ở nhóm dùng lotion thảo dược chứa Capixyl. Ở nhóm minoxidil 3%, 1 người bị chàm da đầu sau 6 tuần sử dụng; người này chuyển sang dùng lotion thảo dược và vẫn đáp ứng tốt, không có phản ứng phụ đến cuối nghiên cứu.

Nghiên cứu cho thấy lotion kết hợp hai thành phần của Capixyl (acetyl tetrapeptide-3, biochanin A) với chiết xuất nhân sâm có hiệu quả và độ an toàn không khác biệt có ý nghĩa thống kê so với minoxidil 3% trong điều trị rụng tóc nội tiết mức độ nhẹ đến trung bình ở cả nam và nữ, đồng thời ít gây kích ứng da đầu. Capixyl vì vậy có thể là lựa chọn thay thế tiềm năng cho người không dung nạp minoxidil. Tuy nhiên, tác giả lưu ý cỡ mẫu nhỏ (32 người), thời gian theo dõi ngắn (24 tuần) và không có nhóm giả dược, nên cần thêm các nghiên cứu quy mô lớn hơn để khẳng định kết quả.

---

Theo nghiên cứu này, lotion chứa hai thành phần của Capixyl (acetyl tetrapeptide-3 và biochanin A) kết hợp nhân sâm giúp tăng 8,3% số sợi tóc trưởng thành sau 24 tuần ở người rụng tóc nội tiết, mức tăng tương đương minoxidil 3%.

Kết quả cho thấy hiệu quả tương đương minoxidil 3% trên nhóm nhỏ người bệnh mức độ nhẹ đến trung bình, nhưng chưa đủ bằng chứng để thay thế hoàn toàn phác đồ điều trị chuẩn. Bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ da liễu trước khi thay đổi hoặc ngưng thuốc đang dùng.

Trong nghiên cứu, số sợi tóc đã tăng từ tuần 12 và cải thiện rõ hơn ở tuần 24 khi bôi đều đặn 2 lần/ngày. Vì vậy nên kiên trì sử dụng ít nhất 3-6 tháng để đánh giá kết quả.

Trong 24 tuần theo dõi, nhóm dùng lotion thảo dược chứa Capixyl không ghi nhận ngứa, viêm da, khô hay gàu, trong khi nhóm minoxidil 3% có 1 ca chàm da đầu. Người có da đầu nhạy cảm vẫn nên thử trên vùng da nhỏ trước khi dùng.